RICCIOLI, Giovanni Battista, SJ, Theologe und Astronom, * 17.4. 1598, † 25.6. 1671. - Geboren in Ferrara, wurde er am 6.10. 1614 in den Jesuitenorden aufgenommen. Nach dem Studium unterrichtete er Literatur und Rhetorik bei den Novizen, anschließend betätigte er sich sechs Jahre lang als Professor der Philosophie und dann zwanzig Jahre als Professor der Theologie in Parma und Bologna. Er ist in Bologna gestorben.
Werke: Berühmt ist R. wegen seiner astronomischen Werke geworden: Geographicae Crucis fabrica et usus ad repraesentandam ... omnem dierum noctiumque ortuum solis et occasum &c. Bologna 1643; Almagestum novum astronomiam veterem novamque complectens observationibus aliorum et propriis novisque theorematibus, problematibus ac tabulis promotam, Bd. I-III. Bologna 1651; Geographiae et Hydrographiae reformatae libri duodecim &c. Bologna 1661 (2. Auflage: Venedig 1672); Astronomia reformata &c., Bd. I-II. Bologna 1665; Vindiciae Kalendarii Gregoriani adversus Franciscum Leveram &c. Bologna 1666; Apologia R.P.Io. Bapt. Riccioli Societatis Iesu pro argumento physicomathematico contra systema Copernicanum &c. Venedig 1669; Chronologiae reformatae et ad certas conclusiones redactae tomus primus &c., Bd. I-III. Bologna 1669. - R. ist außerdem Verfasser von theologischen Werken: Evangelium unicum Domini nostri Jesu Christi ex verbis ipsis quatuor Evangelistarum conflatum &c. Bologna 1667; Immunitas ab errore tam speculativo quam practico definitionum S. Sedis Apostolicae in canonizatione Sanctorum &c. Bologna 1668; De distinctionibus entium in Deo et in creaturis tractatus philosophicus ac theologicus. Bologna 1669. - R. hat auch Briefe hinterlassen: 14 Briefe an A. Rocca, geschrieben zwischen dem 14.12.1648 und dem 17.11.1656, und einen Brief an Hier. Corraro, geschrieben am 19.8.1663 in Bologna, veröffentlicht in: Bibliotheca Pisanorum Veneta, II. Venedig 1807, 281-286.
Lit.: J. de La Lande, Bibliographie astronomique, avec l'histoire de l'astronomie depuis 1781 jusqu' à 1802. Paris 1803; - A. de Backer, Bibliothèque des écrivains de la Compagnie de Jésus &c., III. Liège 1876, 182 f.; - Sommervogel VI 1796 f.; - HN IV3 169 f.
Georgios Fatouros
Literaturergänzung:
2003
Volker R. Remmert, Die Einheit von Theologie u. Astronomie. Zur visuellen Auseinandersetzung mit d. kopernikan. System bei jesuit. Autoren in d. ersten Hälfte d. 17. Jhrs., in: ASHI 72.2003,144, S. 247-296.
Letzte Änderung: 09.04.2011